کریشتوف کیشلوفسکی

کریشتوف کیشلوفسکی

کریشتوف کیشلوفسکی کارگردان و فیلمنامه‌نویس لهستانی، متولد ۲۷ ژوئن ۱۹۴۱ بود. کیشلوفسکی در چندین شهر کوچک، زندگی کرد و به هر جایی که پدر مهندسش را که یک بیمار مبتلا به سل بود، می‌توانست درمان کند، نقل مکان کرد. او به‌عنوان کاتولیک رومی بزرگ شد و آنچه را که او رابطه «شخصی و خصوصی» با خدا می‌نامید حفظ کرد. در شانزده سالگی در مدرسه آموزش آتش‌نشانان شرکت کرد اما پس از سه ماه ترک تحصیل نمود. بدون هیچ هدف شغلی، در سال 1957 وارد کالج تکنسین‌های تئاتر در ورشو شد، زیرا توسط یکی از بستگانش اداره می‌گشت. او می‌خواست کارگردان تئاتر شود، اما فاقد مدرک لیسانس مورد نیاز برای گروه تئاتر بود، بنابراین تحصیل در رشته سینما را به‌عنوان یک راه میانی انتخاب کرد.

کیشلوفسکی پس از ترک کالج، برای مدرسه فیلم لودز درخواست داد که رومن پولانسکی و آندری وایدا را در میان فارغ التحصیلان خود دارد. او دو بار رد شد. برای دوری از خدمت اجباری سربازی در این مدت، او برای زمان کوتاهی دانشجوی هنر شد و همچنین رژیم غذایی شدیدی گرفت تا خود را از نظر پزشکی برای خدمت نامناسب کند. پس از چندین ماه اجتناب از ثبت‌نام او توسط مدرسه، در سال 1964 در سومین تلاش خود در بخش کارگردانی مدرسه پذیرفته شد. او تا سال 1968 در مدرسه فیلم لودز تحصیل کرد و با وجود سانسور دولتی و ممنوعیت سفرهای خارجی، توانست برای تحقیقات مستند و فیلمبرداری خود به سراسر لهستان سفر کند. کیشلوفسکی علاقه خود را به تئاتر از دست داد و تصمیم گرفت فیلم مستند بسازد.

مستندهای اولیه کیشلوفسکی بر زندگی روزمره شهرنشینان، کارگران و سربازان متمرکز بود. اگرچه او به‌طور آشکار یک فیلمساز سیاسی نبود، اما خیلی زودی متوجه شد که تلاش برای به تصویرکشیدن دقیق زندگی لهستانی، او را در تضاد با مقامات قرار داده است. مهم‌ترین اثر او در این زمان، « Workers 71» است که به‌شدت مورد سانسور دولت قرار گرفت.

اولین فیلم غیر مستند او، « Personnel» (1975) برای تلویزیون ساخته شد و جایزه اول جشنواره فیلم مانهایم را برای او به ارمغان آورد. فیلم‌های کیشلوفسکی در این زمان، همگی یک مسیر را طی می‌کردند، مسیری که زندگی روزمره را زیر بار یک سیستم ظالمانه، اما بدون تفسیر آشکار به تصویر می‌کشید. « No End» محصول 1984 شاید واضح‌ترین فیلم سیاسی او بود که محاکمه های‌سیاسی لهستان در دوران حکومت نظامی را از دیدگاه غیرعادی روح یک وکیل به تصویر می‌کشید. این فیلم در آن زمان به شدت از سوی دولت، مخالفان و کلیسا مورد انتقاد قرار گرفت. کیشلوفسکی به‌مرور از این نوع فیلمسازی فاصله گرفت تا اینکه در اوایل دهه 1990، توانست موفق‌ترین فیلم‌های خود را، چه از لحاظ دیدگاه منتقدین و چه فروش تجاری، عرضه کند. اولین آن‌ها « The Double Life of Veronique» محصول 1990 بود که ایرن ژاکوب در آن بازی کرد. موفقیت تجاری این فیلم به کیشلوفسکی کمک مالی برای فیلم‌های بلندپروازانه نهایی خود، سه‌گانه سه رنگ (آبی، سفید، قرمز) داد که به بررسی فضایل نمادین پرچم فرانسه می‌پردازد. این سه فیلم جوایز معتبر بین‌المللی از جمله شیر طلایی بهترین فیلم جشنواره ونیز و خرس نقره‌ای بهترین کارگردانی جشنواره فیلم برلین را به همراه سه نامزدی جایزه اسکار به‌دست آوردند. کیشلوفسکی پس از نمایش آخرین فیلمش « Red» در جشنواره کن 1994، بازنشستگی خود را از فیلمسازی اعلام کرد. در 13 مارس 1996، کمتر از دو سال پس از بازنشستگی، کیشلوفسکی در سن 54 سالگی در طی یک عمل جراحی قلب باز پس از حمله قلبی درگذشت.